Over deze aflevering
Mondriaan keek om zich heen en zag "tragiek" — zijn woord voor alles wat uit balans is. Ongelijkheid tussen arm en rijk, tussen man en vrouw, tussen landen. Maar hij accepteerde dit niet als "zo is het leven nu eenmaal". Hij geloofde dat het anders kon. En dat kunst de weg kon wijzen.
In deze aflevering ontdekken we Mondriaans boodschap voor de mensheid. Zijn droom van een aards paradijs. Hoe hij zijn atelier transformeerde tot een levend voorbeeld van zijn idealen. En het pijnlijke verhaal van hoe hij werd uitgelachen toen hij zijn werk toonde.
Wat je ontdekt
- Wat Mondriaan bedoelde met "tragiek" en waarom hij dit overal om zich heen zag
- Zijn droom van een aards paradijs — niet in de hemel, maar hier en nu, te realiseren door kunst
- Hoe hij zijn ateliers in Parijs transformeerde tot levende voorbeelden van zijn nieuwe wereld
- Het pijnlijke verhaal van de tentoonstelling bij De Klomp in 1927 waar mensen hem uitlachten
- Waarom journalist W.F.A. Roëll als enige zijn werk begreep en het "beeldende maximen" noemde
- Hoe zijn ideeën over gelijkwaardigheid vandaag terugkomen in design thinking en inclusief ontwerp
Besproken kunstwerk
Compositie met rood, geel en blauw (1927)
Kröller-Müller Museum, Otterlo
Een klein doek van veertig bij vijftig centimeter met horizontale en verticale zwarte lijnen. In het midden een groot, bijna wit vierkant vlak — bewust niet in het midden geplaatst. Het kleine rode vlak houdt het grote witte vlak in evenwicht — niet door grootte, maar door de kracht van kleur. Een visuele demonstratie van gelijkwaardigheid.
Citaten uit deze aflevering
"Het evenwicht door de gelijkwaardigheid van natuur en geest is niet alleen mogelijk in de kunst, maar ook in de mens, dus ook in de samenleving." — Piet Mondriaan, essay 1926
"Met een beetje goede wil zal het niet zo onmogelijk zijn een aards paradijs te scheppen." — Piet Mondriaan, essay 1930
"Ik hoop dat het de mensheid iets helpt." — Piet Mondriaan, brief 1939
Bekijk Mondriaan
- Kröller-Müller Museum, Otterlo — Compositie met rood, geel en blauw
- Kunstmuseum Den Haag — Grootste Mondriaan-collectie ter wereld
- Stedelijk Museum Amsterdam — Iconische werken
- Mondriaanhuis, Amersfoort — Zijn jeugd en vroege ontwikkeling
Verdieping
Deze podcast is gebaseerd op het onderzoek van Louis Veen naar het geschreven werk van Mondriaan: